C
CapSolar
คู่มือติดตั้งโซลาร์บ้าน

หลังคาแบบไหนติดโซล่าเซลล์ได้บ้าง เมทัลชีท/กระเบื้อง/คอนกรีต

หลังคาส่วนใหญ่ในไทยติดโซล่าเซลล์ได้ ทั้งเมทัลชีท กระเบื้องซีแพค กระเบื้องดินเผา สังกะสี และดาดฟ้าคอนกรีต — ต่างกันที่ 'วิธียึด' และ 'ความเสี่ยงรั่ว' หน้านี้บอกวิธีติดแต่ละชนิด หลังคาแบบไหนเสี่ยง/ติดไม่ได้ และควรหันทิศไหนเอียงกี่องศา

อ่าน ~8 นาทีอัปเดตล่าสุด: ส.ค. 2569ตรวจสอบแหล่งข้อมูล: 23 ส.ค. 2569

หลังคาเกือบทุกแบบในไทยติดโซล่าเซลล์ได้ — ต่างกันที่วิธียึด: เมทัลชีทลอนตั้ง (standing seam) ใช้ clamp หนีบ มักไม่ต้องเจาะ, กระเบื้อง (ซีแพค/ดินเผา) ใช้ตะขอ (roof hook) สอดใต้กระเบื้องยึดกับโครงจันทัน, ดาดฟ้าคอนกรีต/หลังคาแบน ใช้ฐานถ่วงน้ำหนักตั้งมุมเอียง หลังคาที่ควรระวังหรือไม่แนะนำคือ กระเบื้องใยหิน (แอสเบสตอส) โครงสร้างเก่า/ผุ รับน้ำหนักไม่พอ มีเงาบังมาก หรือหลังคาแบนราบเกินไป (<10°) ในไทยควร หันแผงไปทางทิศใต้ เอียงราว 10–18° เพื่อผลผลิตสูงสุดและให้ฝนช่วยชะล้างฝุ่น จุดสำคัญคือ ทำระบบกันรั่ว (flashing) ที่ทุกจุดยึดให้ดี

หลังคาเมทัลชีท/กระเบื้อง/สังกะสี ติดโซล่าเซลล์ต่างกันยังไง?

ความต่างอยู่ที่ ชุดยึด (mounting) และ การเจาะ/กันรั่วเมทัลชีทลอนตั้ง ยึดด้วย clamp หนีบบนลอนได้เลย มักไม่ต้องเจาะแผ่นหลังคา จึงเสี่ยงรั่วต่ำและติดเร็ว; แบบลอนสี่เหลี่ยม/ลอนโค้งอาจต้องใช้ตะขอยึดกับแปแล้วซีลรูสกรู กระเบื้องคอนกรีต (ซีแพค CPAC) ใช้ roof hook สอดใต้กระเบื้อง ยึดกับแป/จันทัน (ไม่เจาะกระเบื้อง) ต้องจัดตำแหน่งให้กระเบื้องปิดกลับได้สนิท กระเบื้องดินเผา/เซรามิก เปราะแตกง่าย ต้องช่างชำนาญ อาจต้องเจียร/ตัดกระเบื้องรอบตะขอ สังกะสีลอน ยึดด้วยตะขอ/สกรูแล้วซีล แต่ถ้าแผ่นเก่า บาง หรือเป็นสนิม ควรเสริมโครงหรือเปลี่ยนก่อน ตารางด้านล่างสรุปแต่ละแบบ
วิธีติดโซล่าเซลล์ตามชนิดหลังคา
ชนิดหลังคาวิธียึดต้องเจาะไหมความเสี่ยงรั่ว / ข้อควรระวังความยาก
เมทัลชีท (ลอนตั้ง standing seam)clamp หนีบบนลอนมักไม่ต้องเจาะต่ำ (ไม่เจาะแผ่น)ง่าย
เมทัลชีท/สังกะสี ลอนสี่เหลี่ยม-โค้งตะขอ/สกรูยึดกับแป + ซีลเจาะ + ซีลรูสกรูปานกลาง ต้องซีลดี; สังกะสีเก่าเช็กสนิมปานกลาง
กระเบื้องคอนกรีต (ซีแพค CPAC)roof hook สอดใต้กระเบื้อง ยึดโครงเจาะยึด hook กับโครง (ไม่เจาะกระเบื้อง)ปานกลาง จัดตำแหน่งให้กระเบื้องปิดสนิทปานกลาง
กระเบื้องดินเผา / เซรามิกตะขอเฉพาะ อาจเจียร/ตัดกระเบื้องเจาะยึดโครงสูงขึ้น กระเบื้องเปราะแตก = จุดรั่วยาก (ช่างชำนาญ)
ดาดฟ้าคอนกรีต / หลังคาแบนฐานถ่วงน้ำหนัก (ballast) ตั้งมุมเอียงเจาะน้อย/ไม่เจาะ + กันซึมต่ำถ้าไม่เจาะ; เจาะต้องกันซึมดาดฟ้าปานกลาง (ปรับองศาได้อิสระ)

วิธีติดโซล่าเซลล์ตามชนิดหลังคา

หลังคาแบบไหนติดโซล่าเซลล์ไม่ได้ / เสี่ยงรั่วไหม?

หลังคาที่ ไม่แนะนำหรือควรแก้ก่อน ได้แก่ กระเบื้องใยหิน (แอสเบสตอส) ซึ่งเปราะและมีประเด็นความปลอดภัย, โครงสร้างเก่า/ผุ/รับน้ำหนักไม่พอ, หลังคาที่มีเงาบังมาก (ต้นไม้ อาคาร ถังน้ำ) ทำให้ผลิตไฟตกและเสี่ยง hotspot, และ หลังคาแบนราบเกินไป (<10°) ที่ระบายน้ำและให้ฝนล้างฝุ่นได้ไม่ดี ส่วนเรื่อง 'รั่ว' — โดยตัวมันเองการติดโซลาร์ที่ทำถูกวิธี ไม่ทำให้หลังคารั่ว ความรั่วมาจากการเจาะที่ไม่ได้ทำ flashing/ซีลให้ดี หรือกระเบื้องแตกจากการเหยียบ จึงต้องใช้ ชุดยึดที่ตรงชนิดหลังคา + กันรั่วทุกจุด และช่างที่รับประกันงานติดตั้ง โดยทั่วไปน้ำหนักแผง+โครงยึดราว 15–20 กก./ตร.ม. ถ้าไม่แน่ใจว่าโครงรับไหวควรให้ วิศวกรตรวจสอบ ตามมาตรฐานงานติดตั้ง (วสท.)
เรื่องใบอนุญาต การขอ รง.4 และการขนานไฟกับการไฟฟ้า ดูที่ กฎระเบียบโซลาร์หลังคาต้องขออนุญาตอะไรบ้าง ส่วนหลังคาโรงงาน/อาคารขนาดใหญ่ที่ต้องประเมินโครงสร้างเชิงลึก ดูที่ ตรวจสอบหลังคาโรงงานก่อนติดโซลาร์

แผงโซล่าเซลล์ควรหันทิศไหน เอียงกี่องศาในไทย?

ในไทย (อยู่เหนือเส้นศูนย์สูตร) หันแผงไปทางทิศใต้ได้ผลผลิตสูงสุด และ มุมเอียงราว 10–18° ใกล้เคียงค่าละติจูดของพื้นที่ (ไทยราว 6–20°N) จะสมดุลระหว่างผลผลิตทั้งปีกับการระบายน้ำ ควรเอียง อย่างน้อย ~10–15° เพื่อให้ฝนช่วยชะล้างฝุ่นและน้ำไม่ขัง หันทิศ ตะวันออกหรือตะวันตก ได้ผลผลิตราว 85–90% ของทิศใต้ (กระจายการผลิตไปช่วงเช้า/บ่าย เหมาะกับบ้านที่ใช้ไฟช่วงนั้นหรืออัตรา TOU) ส่วน ทิศเหนือควรเลี่ยง เพราะได้แดดน้อยสุด ตารางด้านล่างสรุปคร่าว ๆ
ทิศและมุมเอียงของแผงในไทย (โดยประมาณ)
ทิศ / มุมผลผลิตโดยเปรียบเทียบคำแนะนำ
หันทิศใต้~100% (ดีที่สุด)ตัวเลือกแรกถ้าทำได้
ตะวันออก / ตะวันตก~85–90%ใช้ได้ กระจายผลิตเช้า/บ่าย เหมาะ TOU
หันทิศเหนือต่ำสุดเลี่ยงถ้าเลือกได้
มุมเอียง~10–18°อย่างน้อย ~10–15° ให้ฝนล้าง+ระบายน้ำ
ถ้าหลังคาไม่หันทิศใต้พอดี ก็ยังคุ้มติดได้ — การจัดวางและขนาดระบบชดเชยได้ ดูภาพรวมต้นทุนการติดตั้งที่ ค่าติดตั้งโซลาร์แยกรายการ

ติดโซล่าเซลล์บนหลังคาทีละขั้น (5 ขั้นตัดสินใจ)

ก่อนติดจริง ไล่ 5 ขั้นนี้เพื่อเลือกวิธีที่ถูกต้องและไม่รั่ว:

  1. เช็กวัสดุหลังคา เลือกชุดยึดให้ตรงชนิด

    เมทัลชีท = clamp/ตะขอ; กระเบื้อง = roof hook; ดาดฟ้า = ฐานถ่วง — ชุดยึดผิดชนิดคือต้นเหตุรั่วอันดับหนึ่ง

  2. ประเมินโครงสร้าง/รับน้ำหนัก

    ดูอายุหลังคา สภาพจันทัน/แป น้ำหนักที่เพิ่มราว 15–20 กก./ตร.ม. — ถ้าหลังคาเก่าหรือไม่แน่ใจ ให้วิศวกรตรวจก่อน

  3. เลือกทิศและมุมเอียง เลี่ยงเงาบัง

    หันใต้ เอียง ~10–18° ถ้าได้; สำรวจเงาจากต้นไม้/อาคาร/ถังน้ำตลอดวัน แล้วจัดผังแผงหลบเงา

  4. วางระบบกันรั่วทุกจุด

    ทุกจุดที่ยึด/เจาะต้องมี flashing และซีลที่ถูกต้องตามชนิดหลังคา ใช้อุปกรณ์ได้มาตรฐาน ไม่เหยียบกระเบื้องเปราะ

  5. ตรวจรับงาน + เอกสาร/ขออนุญาต

    ทดสอบการรั่วหลังติดตั้ง เก็บใบรับประกันงานติดตั้ง และดำเนินเรื่องขออนุญาต/ขนานไฟกับการไฟฟ้าให้ครบ

การขออนุญาตและขนานไฟเป็นขั้นบังคับสำหรับระบบต่อกับการไฟฟ้า อ่านรายละเอียดที่ กฎระเบียบโซลาร์หลังคา

เช็กก่อนติด: 5 เรื่องหลังคาที่มองข้ามไม่ได้

แผงอยู่กับหลังคา 25 ปี — เช็ก 5 เรื่องนี้ก่อนตัดสินใจ:

อายุ/สภาพหลังคา

ถ้าหลังคาใกล้หมดอายุหรือรั่วอยู่แล้ว ควรซ่อม/เปลี่ยนก่อนติด — ไม่งั้นต้องรื้อแผงลงมาซ่อมทีหลัง เสียเงินซ้ำ

โครงสร้างรับน้ำหนัก

จันทัน แป และเสาต้องรับน้ำหนักแผง+โครง (~15–20 กก./ตร.ม.) และแรงลมได้ บ้านเก่าหรือต่อเติมควรให้วิศวกรดู

เงาบัง

ต้นไม้ อาคารข้างเคียง ถังน้ำ เสาอากาศ — เงาแม้บางส่วนก็ลดผลผลิตทั้งสตริงและเสี่ยง hotspot สำรวจเงาตลอดวัน

การกันรั่ว & ประกันงานติดตั้ง

ถามผู้ติดตั้งเรื่อง flashing ที่ใช้ และการรับประกันงานติดตั้ง/การรั่ว ให้ระบุในสัญญาชัดเจนว่าใครรับผิดชอบถ้ารั่ว

พื้นที่หลังคาที่ใช้ได้จริง

หักส่วนที่หันผิดทิศ ช่องแสง ท่อ ปล่องระบาย และระยะขอบ — พื้นที่ใช้ได้จริงกำหนดว่าติดได้กี่ kW

หลังคาซับซ้อน อาคาร หรือโรงงาน?

หลังคาหลายระนาบ อาคารสูง หรือโรงงานที่ต้องประเมินโครงสร้างและแรงลมอย่างละเอียด ควรให้ทีมวิศวกรรมออกแบบระบบยึดและตรวจรับน้ำหนัก — อ่านฝั่งโรงงานที่ ตรวจสอบหลังคาโรงงานก่อนติดโซลาร์ และถ้ายังไม่แน่ใจจะเลือกระบบแบบไหน ดู ออนกริด/ออฟกริด/ไฮบริดต่างกันยังไง
CapSolar ออกแบบและติดตั้งโซลาร์บนหลังคาทุกชนิดกว่า 80+ MWp ทั่วไทย ครอบคลุมงานยึดและระบบกันรั่ว — ส่งรูปหลังคาหรือแบบบ้านมาให้เราประเมินได้

ผู้เขียน & การตรวจสอบ

เขียนและตรวจสอบโดยทีมวิศวกรรม CapSolar (EPC โซลาร์หลังคา) อ้างอิงแนวปฏิบัติการติดตั้งและมาตรฐานวิศวกรรม (วสท.) ร่วมกับแหล่งความรู้ของการไฟฟ้า (PEA Solar / MEA / เซฟไทย) ค่าองศา/ทิศเป็นหลักเรขาคณิตแสงอาทิตย์ ตัวเลขน้ำหนักเป็นค่าโดยทั่วไป — ตรวจสอบล่าสุด 23 ส.ค. 2569

FAQ

เมทัลชีทลอนตั้ง (standing seam) มัก **ไม่ต้องเจาะ** เพราะใช้ clamp หนีบบนลอน จึงเสี่ยงรั่วต่ำ ส่วนลอนสี่เหลี่ยม/สังกะสีลอนอาจต้องเจาะยึดตะขอกับแปแล้วซีลรูสกรูให้ดี ถ้าทำ flashing ถูกต้องโอกาสรั่วต่ำมาก

อยากรู้ว่าหลังคาบ้านคุณติดได้กี่ kW?

ส่งรูปหลังคาหรือแบบบ้านมาให้ CapSolar ประเมินชนิดหลังคา วิธียึด ทิศ-องศา และกำลังติดตั้งที่เหมาะ