วิธีคิดค่าไฟหอพักและห้องเช่า 2569 — ทีละขั้น พร้อมตัวอย่างจริง
บิลจากเจ้าของหอไม่ได้คิดแบบเดียวกับบิลการไฟฟ้า มันง่ายกว่ามาก และนั่นเองคือเหตุผลที่ตรวจสอบได้ง่ายด้วย หน้านี้พาคิดตั้งแต่อ่านมิเตอร์จนได้ตัวเลขส่วนต่างที่ใช้คุยกับเจ้าของได้จริง
วิธีคิดค่าไฟหอพักมีแค่สองบรรทัด: (เลขมิเตอร์เดือนนี้ − เลขมิเตอร์เดือนที่แล้ว) = หน่วยที่ใช้ แล้วเอาไปคูณอัตราต่อหน่วยที่ระบุในสัญญา ไม่มีขั้นบันได ไม่มีค่า Ft แยกบรรทัด และไม่มีค่าบริการรายเดือน — เพราะบิลนั้นไม่ใช่บิลของการไฟฟ้า แต่เป็นการขายไฟต่อจากเจ้าของ ส่วนที่คนมักลืมคือบรรทัดที่สาม: ต้นทุนจริงคือเท่าไร ห้องที่ใช้ 190 หน่วยในเดือนนั้น การไฟฟ้าจะคิดทั้งบิลราว 761 บาท (4.01 บาท/หน่วย รวมค่าพลังงานขั้นบันได Ft 0.1623 ค่าบริการ 24.62 และ VAT แล้ว) ถ้าเจ้าของคิด 8 บาท/หน่วย จะเป็น 1520 บาท ต่างกัน 759 บาทต่อเดือน หรือราว 9103 บาทต่อปี และที่เพดาน 4.88 บาท/หน่วยตามประกาศ สคบ. 2568 จะเป็น 927 บาท สูตรฝั่งการไฟฟ้าแบบเต็มอยู่ที่ วิธีคิดค่าไฟฟ้า 2569 ส่วนอัตราที่ควรจ่ายในห้องเช่าอยู่ที่ ค่าไฟห้องเช่าหน่วยละกี่บาท
คิดเองใน 3 ขั้น
ขั้นแรกกับขั้นสองคือสิ่งที่เจ้าของทำ ขั้นที่สามคือสิ่งที่เขาไม่ได้ทำให้ดู และเป็นขั้นเดียวที่บอกได้ว่าราคาที่คุณจ่ายสมเหตุสมผลหรือไม่
ขั้นที่ 1 — หาหน่วยที่ใช้จริง
อ่านเลขมิเตอร์ต้นเดือนนี้แล้วลบด้วยเลขต้นเดือนที่แล้ว ตัวอย่างในหน้านี้: 7,850 − 7,660 = 190 หน่วย มิเตอร์กลไกให้อ่านเฉพาะตัวเลขสีดำ ไม่ต้องนับช่องทศนิยมสีแดง วิธีอ่านแต่ละแบบดูได้ที่ วิธีอ่านมิเตอร์ไฟฟ้า
ขั้นที่ 2 — คูณอัตราที่ระบุในสัญญา
190 หน่วย × 8 บาท = 1520 บาท จบแค่นั้น ไม่ต้องบวก Ft ไม่ต้องบวกค่าบริการ ไม่ต้องบวก VAT ซ้ำ ถ้าบิลของคุณมีบรรทัดพวกนี้เพิ่มมาทั้งที่คิดอัตราคงที่อยู่แล้ว ให้ถามว่าคิดจากอะไร เพราะเป็นการคิดซ้อน
ขั้นที่ 3 — เทียบกับต้นทุนจริง
หน่วยเท่ากันนี้ ถ้าเป็นบิลของการไฟฟ้าจะเป็น 761 บาท หรือ 4.01 บาท/หน่วยเมื่อหารกลับ ส่วนต่างคือ 759 บาทในเดือนเดียว และเทียบกับเพดาน 4.88 บาท/หน่วย (= 927 บาท) ก็ยังเกิน ตัวเลขส่วนต่างนี้คือสิ่งที่ใช้คุยกับเจ้าของหรือใช้ยื่นร้องเรียนได้ทันที
ตารางเทียบตามจำนวนหน่วยที่ใช้
ช่องต้นทุนจริงคำนวณจากอัตราบ้านอยู่อาศัยเต็มรูปแบบ (ขั้นบันได + Ft 0.1623 + ค่าบริการ + VAT) จึงขยับตามการใช้ไฟ ส่วนช่องอัตราคงที่ของเจ้าของไม่ขยับ นั่นคือเหตุผลที่ยิ่งใช้ไฟน้อย ส่วนต่างยิ่งดูโหดเมื่อคิดเป็นเปอร์เซ็นต์
| ใช้ไฟต่อเดือน | ต้นทุนจริงทั้งบิล (บาท/หน่วย) | ถ้าคิดที่เพดาน 4.88 บาท | ถ้าคิดที่ 8 บาท |
|---|---|---|---|
| 90 หน่วย | 342 บาท (3.80) | 439 บาท | 720 บาท |
| 120 หน่วย | 466 บาท (3.88) | 586 บาท | 960 บาท |
| 190 หน่วย (ตัวอย่างในหน้านี้) | 761 บาท (4.01) | 927 บาท | 1520 บาท |
| 200 หน่วย | 808 บาท (4.04) | 976 บาท | 1600 บาท |
หมายเหตุการอ่าน: ตัวเลขในวงเล็บคือบาทต่อหน่วยที่ได้จากการหารบิลทั้งใบ ไม่ใช่ราคาขั้นใดขั้นหนึ่ง ส่วนค่าเฉลี่ยทั้งระบบ 3.95 บาท/หน่วยที่มักถูกอ้างในข่าวเป็นตัวเลขคนละความหมาย ใช้เทียบบิลของห้องเดียวไม่ได้ตรง ๆ อยากได้ตัวเลขของห้องคุณเอง ใส่จำนวนหน่วยที่ เครื่องคำนวณค่าไฟ หรือให้ เครื่องมือเช็กค่าไฟห้องเช่า เทียบส่วนต่างให้
5 จุดที่ตัวเลขมักคลาดเคลื่อน
ก่อนจะสรุปว่าถูกเก็บเกิน ตรวจห้าข้อนี้ก่อน เพราะบางกรณีตัวเลขเพี้ยนด้วยเหตุผลทางเทคนิค ไม่ใช่เจตนา และการรู้ไว้ทำให้คุยกันจบเร็วกว่า
มิเตอร์วนกลับหลักแรก — มิเตอร์ 5 หลักที่วิ่งครบแล้วจะเริ่มนับใหม่จาก 0 ทำให้เลขเดือนนี้น้อยกว่าเดือนที่แล้ว วิธีคิดคือบวก 100,000 (หรือตามจำนวนหลัก) ก่อนแล้วค่อยลบ ไม่ใช่สรุปว่ามิเตอร์เสีย
อ่านคนละวันกัน — ถ้าเจ้าของอ่านวันที่ 25 แต่คุณอ่านวันที่ 1 หน่วยจะไม่ตรงกันโดยธรรมชาติ ให้ถามว่ารอบอ่านมิเตอร์คือวันไหน แล้วอ่านวันเดียวกันสองเดือนติด จะเทียบได้ตรง
เงื่อนไขหน่วยขั้นต่ำ — บางสัญญากำหนดว่าต้องจ่ายขั้นต่ำเช่น 50 หน่วยแม้ใช้จริงน้อยกว่า ทำให้บาทต่อหน่วยที่จ่ายจริงพุ่งสูงกว่าอัตราที่เขียนไว้มาก ให้คำนวณจากยอดที่จ่ายจริงหารหน่วยที่ใช้จริงเสมอ
มิเตอร์ตัวเดียวหลายห้อง — ถ้าห้องคุณใช้มิเตอร์ร่วมกับพื้นที่อื่นหรือกับเครื่องปั๊มน้ำ หน่วยที่ขึ้นจะไม่ใช่ของคุณคนเดียว ขอให้ระบุวิธีหารส่วนเป็นลายลักษณ์อักษร ไม่งั้นตัวเลขจะตรวจสอบไม่ได้ตั้งแต่ต้น
ค่าน้ำหรือค่าส่วนกลางถูกรวมอยู่ในยอดเดียว — ถ้าบิลไม่แยกรายการ อย่าเอายอดรวมไปหารหน่วยไฟ เพราะจะได้บาทต่อหน่วยที่สูงเกินจริง ขอให้แยกบรรทัดก่อน แล้วค่อยคิด ถ้าเจ้าของไม่ยอมแยก นั่นเองเป็นประเด็นความโปร่งใสที่ร้องเรียนได้ ดูขั้นตอนที่ วิธีร้องเรียนค่าไฟห้องเช่า
ถ้าตรวจครบห้าข้อแล้วส่วนต่างยังอยู่ ตัวเลขนั้นเชื่อถือได้พอที่จะเอาไปคุย เก็บภาพมิเตอร์สองเดือนกับบิลไว้เป็นหลักฐาน แล้วดูว่าอัตราของคุณอยู่ตรงไหนเทียบกับเพดาน 4.88 บาท/หน่วยที่ ค่าไฟห้องเช่าและหอพัก — ถ้าอยู่คอนโดและยังไม่แน่ใจว่าใครเป็นคนออกบิล ดูที่ ค่าไฟคอนโดหน่วยละกี่บาท
ใครเขียนหน้านี้
Frank Lee ผู้ก่อตั้ง CapSolar — บริษัทออกแบบและติดตั้งระบบโซลาร์เชิงพาณิชย์ในไทย ติดตั้งแล้วกว่า 80+ MWp ใน 150+ โครงการ ให้บริการลูกค้ากว่า 100+ ราย ลดคาร์บอนสะสมกว่า 85K+ ตัน การอ่านมิเตอร์และแกะโครงสร้างบิลค่าไฟของอาคารคืองานที่เราทำทุกสัปดาห์ ตัวเลขในหน้านี้คำนวณจากอัตราทางการชุดเดียวกับที่ใช้ในเครื่องคำนวณค่าไฟของเว็บไซต์ ไม่ได้พิมพ์ทับด้วยมือ
FAQ
เจ้าของอาคารให้เช่า? ลดต้นทุนไฟจริง ดีกว่าบวกกับผู้เช่า
โหลดส่วนกลางอย่างปั๊มน้ำ ไฟทางเดิน และลิฟต์เดินกลางวันเป็นหลัก ตรงกับช่วงที่โซลาร์บนดาดฟ้าผลิตได้มากที่สุด CapSolar ประเมินให้ฟรีว่าอาคารของคุณคุ้มไหม