C
CapSolar
อัตราค่าไฟฟ้าตามประเภทผู้ใช้

ค่าไฟหลวง ค่าไฟราชการ หน่วยละกี่บาท — และหน่วยงานรัฐอยู่อัตราประเภทไหนกันแน่

คนส่วนใหญ่ค้นคำว่า “ค่าไฟหลวง” เพราะคิดว่ามีอัตราพิเศษสำหรับหน่วยงานรัฐ ความจริงตามตารางอัตราปัจจุบันของทั้ง กฟน. และ กฟภ. คือไม่มี — ส่วนราชการถูกจัดเข้าอัตรากิจการเหมือนเอกชน แล้วแยกเป็นเล็ก/กลาง/ใหญ่ตามกิโลวัตต์ หน้านี้บอกว่าเข้าประเภทไหน หน่วยละกี่บาท และทำไม “ประเภท 5” ที่หลายเว็บอ้างถึงถึงไม่ใช่ราชการ

อ่าน 8 นาทีอัปเดตล่าสุด: 8 ก.ย. 2569ข้อมูล ณ: ก.ย.–ธ.ค. 2569

ไม่มีอัตราค่าไฟ “ราชการ” แยกต่างหาก ตารางอัตราของทั้ง กฟน. และ กฟภ. จัด ส่วนราชการ สำนักงานหรือหน่วยงานอื่นใดของรัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และรัฐวิสาหกิจ ไว้ในอัตรา กิจการขนาดเล็ก (ประเภท 2) / ขนาดกลาง (ประเภท 3) / ขนาดใหญ่ (ประเภท 4) เหมือนธุรกิจเอกชน โดยแยกกันที่ ความต้องการพลังไฟฟ้าเฉลี่ยใน 15 นาทีที่สูงสุด สำนักงานราชการทั่วไปที่ต่ำกว่า 30 กิโลวัตต์ จึงอยู่ประเภท 2 คิดขั้นบันได 3.2484 / 4.2218 / 4.4217 บาทต่อหน่วย บวกค่าบริการ 33.29 บาท/เดือน แล้วบวก Ft 0.1623 บาท/หน่วย และ VAT 7% — รวมทุกอย่างแล้ว ราว 4.77 บาทต่อหน่วย ที่ปริมาณ 1,500 หน่วย/เดือน (โครงสร้างค่าไฟทั้งระบบ อ่านต่อได้)

ค่าไฟหลวงหน่วยละกี่บาท?

สำนักงานราชการขนาดทั่วไป (แรงดันต่ำ ความต้องการพลังไฟฟ้าไม่ถึง 30 กิโลวัตต์) อยู่ ประเภท 2 กิจการขนาดเล็ก ค่าพลังงานไฟฟ้าเป็นขั้นบันได 3.2484 บาท/หน่วย สำหรับ 150 หน่วยแรก, 4.2218 บาท/หน่วย สำหรับหน่วยที่ 151–400 และ 4.4217 บาท/หน่วย ตั้งแต่หน่วยที่ 401 บวกค่าบริการ 33.29 บาท/เดือน ทั้งหมดนี้ยังไม่รวม Ft และ VAT

บิลจริงต่อเดือน (ประเภท 2 แรงดันต่ำ รวม Ft 0.1623 และ VAT 7% แล้ว)

หน่วย/เดือนค่าพลังงาน (บาท)รวมทั้งบิล (บาท)เฉลี่ยบาท/หน่วย
3001,120.531,286.694.29
5001,984.882,246.274.49
1,0004,195.734,698.714.70
1,5006,406.587,151.154.77
3,00013,039.1314,508.474.84

ตัวเลขในตารางคำนวณสด ๆ จากอัตราขั้นบันได + ค่าบริการ 33.29 บาท + Ft 0.1623 บาท/หน่วย (งวด ก.ย.–ธ.ค. 2569) + VAT 7% ไม่ได้พิมพ์ทับไว้ ถ้า กกพ. ประกาศ Ft งวดใหม่ ตารางนี้ขยับตามเอง — Ft คืออะไร คิดยังไง

ถ้าหน่วยงานรับไฟที่ แรงดัน 12–24 กิโลโวลต์ (กฟน.) / 22–33 กิโลโวลต์ (กฟภ.) ประเภท 2 จะไม่ใช่ขั้นบันได แต่เป็นอัตราเดียว 3.9086 บาท/หน่วย ค่าบริการ 312.24 บาท/เดือน — ถูกกว่าต่อหน่วยแต่ค่าบริการสูงกว่าเกือบสิบเท่า

ค่าไฟรัฐบาลหน่วยละเท่าไหร่ ต่างจากค่าไฟบ้านยังไง?

ต่างกันที่ โครงสร้าง ไม่ใช่ส่วนลด บ้านอยู่อาศัยอยู่ประเภท 1 คิดขั้นบันไดล้วน ๆ ค่าบริการเพียง 8.19–24.62 บาท/เดือน และไม่มีค่าความต้องการพลังไฟฟ้า ส่วนหน่วยงานรัฐอยู่อัตรากิจการ ซึ่งพอขึ้นประเภท 3 หรือ 4 จะมี ค่าความต้องการพลังไฟฟ้า (Demand Charge) คิดเป็นบาทต่อกิโลวัตต์, ค่าบริการ 312.24 บาท/เดือน, ค่าเพาเวอร์แฟคเตอร์ และ ค่าไฟฟ้าขั้นต่ำ เพิ่มเข้ามา

สิ่งที่บิลบ้านไม่มี แต่บิลหน่วยงานมี

ค่าความต้องการพลังไฟฟ้า — ประเภท 3 แรงดันต่ำคิด 221.50 บาทต่อกิโลวัตต์ ของความต้องการพลังไฟฟ้าเฉลี่ยใน 15 นาทีที่สูงสุดของเดือน คิดแยกจากค่าหน่วยไฟ (ซึ่งอยู่ที่ 3.1751 บาท/หน่วย) แปลว่าเปิดเครื่องทำความเย็นพร้อมกันช่วงสั้น ๆ ครั้งเดียวก็ดันบิลทั้งเดือนได้

ค่าเพาเวอร์แฟคเตอร์และค่าไฟฟ้าขั้นต่ำ

ถ้าความต้องการพลังไฟฟ้ารีแอคทีฟเฉลี่ย 15 นาทีสูงสุดเกิน ร้อยละ 61.97 ของความต้องการพลังไฟฟ้าแอคทีฟ เฉพาะส่วนที่เกินคิด กิโลวาร์ละ 56.07 บาท และค่าไฟฟ้าของเดือนนั้นต้อง ไม่ต่ำกว่าร้อยละ 70 ของค่าความต้องการพลังไฟฟ้าที่สูงสุดในรอบ 12 เดือนที่ผ่านมา — อาคารราชการที่ปิดยาวช่วงปิดเทอมหรือย้ายสำนักงานจึงยังมีบิลขั้นต่ำต้องจ่าย

อีกข้อที่มักเข้าใจผิด: มาตรการค่าไฟฟ้าฟรี 50 หน่วยใช้กับหน่วยงานไม่ได้ เงื่อนไขทางการระบุชัดว่าผู้รับสิทธิต้องไม่เป็นนิติบุคคลและต้องเป็นผู้มีสิทธิสวัสดิการแห่งรัฐ — เป็นมาตรการฝั่งครัวเรือน ไม่ใช่ส่วนลดของภาครัฐ (ค่าไฟฟ้าฟรี 50 หน่วย ใครได้บ้าง)

ราชการ วัด โรงเรียน มูลนิธิ อยู่ประเภทไหน? (ไม่ใช่ประเภท 5)

ประเภท 5 กิจการเฉพาะอย่าง คือโรงแรมและกิจการให้เช่าพักอาศัย ไม่ใช่ราชการ — ข้อความนิยามของทั้ง กฟน. และ กฟภ. เขียนไว้แบบนั้นตรง ๆ ส่วนราชการอยู่ประเภท 2/3/4 ตามกิโลวัตต์ วัดและสถานประกอบศาสนกิจอยู่ ประเภท 1 บ้านอยู่อาศัย และประเภท 6 องค์กรที่ไม่แสวงหากำไรก็ “ไม่รวมถึง” หน่วยงานของรัฐ อย่างชัดเจน

ใครอยู่ประเภทไหน (ตามนิยามในตารางอัตราของการไฟฟ้า)

ผู้ใช้ไฟฟ้าประเภทเกณฑ์ที่ใช้ตัดสิน
ส่วนราชการ · สำนักงานหรือหน่วยงานอื่นใดของรัฐ · อปท. · รัฐวิสาหกิจ · สถานทูต · องค์การระหว่างประเทศ2 / 3 / 4ต่ำกว่า 30 kW = ประเภท 2 · ตั้งแต่ 30 ถึงไม่ถึง 1,000 kW และเฉลี่ย 3 เดือนไม่เกิน 250,000 หน่วย/เดือน = ประเภท 3 · ตั้งแต่ 1,000 kW ขึ้นไป หรือเกิน 250,000 หน่วย/เดือน = ประเภท 4
วัด · สำนักสงฆ์ · สถานประกอบศาสนกิจของทุกศาสนา1 บ้านอยู่อาศัยระบุชื่อไว้ในนิยามประเภท 1 โดยตรง ไม่ต้องดูกิโลวัตต์
องค์กรที่ให้บริการโดยไม่คิดค่าตอบแทน (มูลนิธิ องค์กรสาธารณกุศล)6 องค์กรที่ไม่แสวงหากำไรนิยามระบุ “ไม่รวมถึง” หน่วยราชการ รัฐวิสาหกิจ อปท. และหน่วยงานต่างชาติ
โรงแรม · กิจการให้เช่าพักอาศัย (ตั้งแต่ 30 kW ขึ้นไป)5 กิจการเฉพาะอย่างนี่คือประเภท 5 ตัวจริง — ไม่มีคำว่าราชการอยู่ในนิยามเลย
เครื่องสูบน้ำเพื่อการเกษตรของหน่วยงานราชการ · สหกรณ์การเกษตร7 สูบน้ำเพื่อการเกษตรเป็นข้อยกเว้นเดียวที่ชื่อ “หน่วยงานราชการ” ปรากฏนอกประเภท 2/3/4
โรงเรียนตอบไม่ได้ด้วยคำเดียว โรงเรียนรัฐคือส่วนราชการ จึงเข้าประเภท 2/3/4 ตามกิโลวัตต์ ส่วนโรงเรียนเอกชนหรือที่ดำเนินการโดยมูลนิธิต้องดูว่าเข้านิยาม “ให้บริการโดยไม่คิดค่าตอบแทน” ของประเภท 6 หรือไม่ ซึ่งการไฟฟ้าเป็นผู้วินิจฉัยจากลักษณะการใช้สถานที่ ไม่ใช่ผู้ใช้ไฟเลือกเอง — ไม่แน่ใจให้โทรถาม กฟน. 1130 / กฟภ. 1129 (ประเภทผู้ใช้ไฟฟ้ามีกี่ประเภท ดูตรงไหน)

องค์กรไม่แสวงหากำไร (ประเภท 6) จ่ายหน่วยละกี่บาท?

ประเภท 6 อัตราปกติแรงดันต่ำคิด 2.8013 บาท/หน่วย สำหรับ 10 หน่วยแรก และ 3.8919 บาท/หน่วย ตั้งแต่หน่วยที่ 11 ค่าบริการเพียง 20.00 บาท/เดือน ถ้ารับไฟแรงดัน 12–24 kV เป็นอัตราเดียว 3.5849 บาท/หน่วย และตั้งแต่ 69 kV ขึ้นไป 3.4149 บาท/หน่วย ค่าบริการ 312.24 บาท/เดือน
ประเภท 6 ยังมีอัตรา TOU (6.2) เป็นอัตราเลือก ซึ่งมีค่าความต้องการพลังไฟฟ้าเข้ามาด้วย และเมื่อเลือกใช้แล้วต้องอยู่อย่างน้อย 12 เดือนจึงขอกลับไป 6.1 ได้ — หลักการเดียวกับ ตารางอัตรา TOU ของผู้ใช้ไฟประเภทอื่น
หน่วยงานที่อยู่ประเภท 3 และเลือก TOU (3.2 แรงดันต่ำ) จะจ่าย On Peak 4.3297 / Off Peak 2.6369 บาทต่อหน่วย และค่าความต้องการพลังไฟฟ้า 210.00 บาท/กิโลวัตต์ — สำนักงานราชการที่ทำงานจันทร์–ศุกร์เวลากลางวันเกือบทั้งหมดอยู่ในช่วง On Peak พอดี ซึ่งเป็นเหตุผลที่ TOU มักไม่ช่วยอาคารสำนักงาน

วิธีเช็กว่าหน่วยงานของคุณอยู่ประเภทไหน

สี่ขั้นตอน ใช้เอกสารที่มีอยู่แล้วในมือ ไม่ต้องเดา

  1. 1. เปิดใบแจ้งค่าไฟฟ้าของสถานที่นั้น

    ประเภทผู้ใช้ไฟฟ้าผูกกับ สถานที่และเครื่องวัดเครื่องนั้น ไม่ใช่กับหน่วยงานทั้งองค์กร หน่วยงานเดียวที่มีหลายอาคารจึงอาจอยู่คนละประเภทกันได้ (เลขบนบิลและบนมิเตอร์คือเลขอะไรบ้าง)

  2. 2. ดูความต้องการพลังไฟฟ้าสูงสุดของเดือน

    ถ้าบิลมีบรรทัดค่าความต้องการพลังไฟฟ้า (บาท/กิโลวัตต์) แปลว่าอยู่ประเภท 3 ขึ้นไปแล้ว ถ้าไม่มีเลยและคิดเป็นขั้นบันไดล้วน ๆ แปลว่าอยู่ประเภท 2 การไฟฟ้าคิดเศษกิโลวัตต์แบบปัดครึ่ง: ต่ำกว่า 0.5 kW ตัดทิ้ง ตั้งแต่ 0.5 kW ขึ้นไปคิดเป็น 1 kW

  3. 3. เทียบกับเส้นแบ่ง 30 kW และ 1,000 kW

    การเลื่อนประเภทไม่ได้เกิดทันทีทุกทาง: เดือนใดที่ความต้องการพลังไฟฟ้าถึง 30 กิโลวัตต์ ประเภท 2 จะถูกเปลี่ยนเป็นประเภท 3/4/5 แล้วแต่กรณี แต่ขาลง ต้องต่ำกว่า 30 กิโลวัตต์ ติดต่อกัน 12 เดือน และเดือนถัดไปยังต่ำอยู่ จึงจะได้กลับมาประเภท 2

  4. 4. ไม่ตรงกับที่คิด ให้ขอให้การไฟฟ้าตรวจสอบ

    ประเภทผู้ใช้ไฟฟ้าเป็นสิ่งที่การไฟฟ้ากำหนดจากลักษณะการใช้สถานที่ ไม่ใช่สิ่งที่เลือกเองได้ ถ้าเห็นว่าจัดประเภทไม่ตรงกับการใช้งานจริง ให้ติดต่อ กฟน. 1130 (กรุงเทพฯ นนทบุรี สมุทรปราการ) หรือ กฟภ. 1129 (ต่างจังหวัด) พร้อมเลขที่บนบิล

หน้านี้ไม่ได้ตอบอะไร

หน้านี้ตอบเฉพาะฝั่งหน่วยงานและองค์กร ถ้าคุณกำลังหาค่าไฟบ้านตัวเอง ไปที่ ค่าไฟบ้านเดือนละเท่าไหร่ ถ้าอยากเห็นโครงสร้างอัตราทั้งระบบพร้อมกัน ไปที่ โครงสร้างค่าไฟฟ้าไทย และถ้าเป็นมิเตอร์ชั่วคราวสำหรับงานก่อสร้างของหน่วยงาน นั่นคือ ประเภท 8 ไฟฟ้าชั่วคราว ซึ่งคิดคนละอัตรากันเลย

ใครเขียนหน้านี้ และตรวจจากอะไร

Frank Lee ผู้ก่อตั้ง CapSolar — บริษัทออกแบบและติดตั้งระบบโซลาร์เชิงพาณิชย์และอุตสาหกรรมในไทย ติดตั้งรวมกว่า 80+ MWp ใน 150+ โครงการ ลูกค้ากว่า 100+ ราย ลดคาร์บอนรวมกว่า 85,000+ ตัน ตัวเลขอัตราทุกตัวในหน้านี้อ่านจากตารางอัตราค่าไฟฟ้าที่ กฟน. และ กฟภ. เผยแพร่เอง และเทียบกันสองแหล่งทีละบรรทัด ตัวเลขใดที่การไฟฟ้าไม่ได้ประกาศ หน้านี้ไม่เดาให้

FAQ

ไม่มีส่วนลดสำหรับความเป็นหน่วยงานรัฐในตารางอัตรา ทั้งสองฝั่งจ่ายฐานค่าไฟชุดเดียวกัน + Ft งวดเดียวกัน + VAT 7% เท่ากัน ต่างกันที่โครงสร้าง: บ้านคิดขั้นบันไดล้วน ๆ ค่าบริการ 8.19–24.62 บาท ส่วนหน่วยงานที่ขึ้นประเภท 3/4 มีค่าความต้องการพลังไฟฟ้าและค่าไฟฟ้าขั้นต่ำเพิ่มมา ซึ่งอาจทำให้ต้นทุนต่อหน่วยจริงสูงกว่าหรือต่ำกว่าบ้านก็ได้ ขึ้นกับว่าใช้ไฟสม่ำเสมอแค่ไหน

อาคารสำนักงานค่าไฟเดือนละหลักแสน?

CapSolar ประเมินฟรีจากบิลจริง 12 เดือนว่าหลังคาอาคารของคุณติดโซลาร์แล้วลดค่าหน่วยไฟและค่าความต้องการพลังไฟฟ้าได้เท่าไหร่ ไม่มีข้อผูกมัด